Σάββατο, 22 Ιουλίου 2017

ΚΡΗΤΙΚΕΣ ΗΡΩΙΔΕΣ ~ Η ΡΟΔΑΝΘΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΣΑΣ





Στους Επαναστατικούς Αγώνες των Κρητικών κατά την περίοδο 1817- 1823, η Ροδάνθη, μια κοπέλα από την Κριτσά,είχε ξεχωρίσει με το θάρρος της. Μεταμφιεσμένη σε άντρα και γνωστή ως 'Σπανομανώλης', κατάφερε να πολεμήσει σε πολλές μάχες εναντίον των τούρκων μέχρι τον θάνατό της.

Η Ροδάνθη ήταν κόρη του πρωτόπαπα της Κριτσάς. Ήταν ένα πολύ όμορφο κορίτσι- γι αυτό ο Χουρσίτ Πασάς, ένας γενίτσαρος της περιοχής αποφάσισε να την κλέψει. Μια μέρα που ο πατέρας της και οι άντρες του χωριού απουσίαζαν σε μια επιδρομή εναντίον των τούρκων, ο χουρσίτ έστειλε τους άντρες του να την κλέψουν- και το έπραξαν,σφάζοντας μπροστά στα μάτια της Ροδάνθης τη μάνα της.


Οι άντρες του χουρσίτ παρέδωσαν τη Ροδάνθη στον αρχηγό τους, που αποφάσισε να την παντρευτεί το ίδιο βράδυ. Ωστόσο, η νύχτα του γάμου ήταν και η τελευταία για τον γενίτσαρο, καθώς η κοπέλα τον σκότωσε με το ίδιο του το μαχαίρι, πριν την ατιμάσει. Αμέσως ντύθηκε με τα ρούχα του, πήρε τα όπλα του και το έσκασε χωρίς να γίνει αντιληπτή. Το βράδυ της απόδρασής της έκοψε τα μαλλιά της, μοιάζοντας όλο και περισσότερο με αγόρι.

Η  Ροδάνθη ανέβηκε στα Λασιθιώτικα βουνά και μπήκε στο αντάρτικο Σώμα του καπετάν Καζάνη. Κανείς δεν κατάλαβε το φύλο της- την ήξεραν ως Μανώλη, πρώην υπηρέτη του χουρσίτ, που κατάφερε να το σκάσει σφάζοντας τον αφέντη του. Ο Καπετάν Καζάνης, βλέποντας ότι ο 'νεαρός' δεν είχε γένια, του κόλλησε το παρατσούκλι Σπανομανώλης.

Ο 'Σπανομανώλης' συμμετείχε σε πολλές μάχες εναντίον των τούρκων, και ξεχώρισε καθώς πάντα ήταν από τους πρώτους που επιτίθονταν στον εχθρό και δεν δείλιαζε ποτέ. Στη μάχη της Κριτσάς, το 1823, πολέμησε δίπλα στον πατέρα της, ο οποίος φυσικά δεν την αναγνώρισε. Σε κείνη τη φοβερή μάχη που κράτησε δυο μέρες, η Ροδάνθη κατάφερε να πάρει το κεφάλι του Ομέρ πασά, του τούρκου που έσφαξε τη μάνα της. Έγινε φοβερή μάχη καθώς οι τούρκοι προσπαθούσαν να πάρουν το κεφάλι του ομέρ από τα χέρια της Ροδάνθης, και η κοπέλα τραυματίζεται βαριά στο στήθος από εχθρικό σπαθί.

Μετά το πέρας της Μάχης της Κριτσάς, η Ροδάνθη μεταφέρεται- ως τραυματισμένος Μανώλης- στο σπίτι του πρωτόπαπα πατέρα της για να την φροντίσει ένας πρακτικός γιατρός. Εκεί αποκαλύπτεται το φύλο της και η ετοιμοθάνατη κοπέλα, καλεί τον πατέρα της λέγοντας του την αλήθεια. Η Ροδάνθη πεθαίνει μπροστά στους έκπληκτους συμπολεμιστές της και τους συγχωριανούς της που έσπευσαν να την δουν μόλις έμαθαν ποια ήταν.

Η κοπέλα που έκρυψε την ταυτότητά της για να πολεμήσει τους τούρκους σαν άντρας, κηδεύτηκε στο νεκροταφείο της Κριτσάς. Το άγαλμα της Κριτσωτοπούλας Ροδάνθης στολίζει σήμερα το χωριό της, θυμίζοντας τους Αγώνες των αντρών και γυναικών της Κρήτης ενάντια στον κατακτητή.